(ND) Đặc điểm của u não
U não bao gồm nhiều loại khác nhau, trong đó u trong mô não chiếm trên dưới 50% các khối u ở trong sọ não; số còn lại là các khối u bắt nguồn từ màng não, dây thần kinh sọ não, tuyến yên, các khối u di căn… Các khối u ở trong sọ não, đặc biệt là u của mô não thường có tiến triển chậm, não sẽ có thời gian để thích nghi dần đến một mức độ nhất định bằng cách thải bớt nước mà mô não chứa đựng nhiều hơn các mô khác; các triệu chứng lâm sàng cũng sẽ xuất hiện từ từ và diễn biến âm ỉ. Nếu u có tính thâm nhiễm và phát triển nhanh thì bệnh cảnh lâm sàng sẽ nặng nề và diễn biến rõ rệt hơn, loại u não này thường gây chèn ép hệ tuần hoàn ở chung quanh, tạo nên tình trạng phù não do cơ chế mạch máu. Ngoài ra, một số loại u có nang dịch ở bên trong, các mạch máu tăng sinh nhiều, dễ gây chảy máu bên trong u làm cho bệnh lý diễn biến giống một bệnh cấp tính vì hội chứng tăng áp lực trong sọ sẵn có hay tăng đột ngột.
U não thường biểu hiện 3 loại triệu chứng gồm: những triệu chứng chung với dấu hiệu cơ bản là động kinh, tăng áp lực trong sọ não; những triệu chứng liên quan đến tính chất mô học của khối u và những triệu chứng do vị trí của khối u tạo nên.
– Những triệu chứng chung được ghi nhận trong khoảng 40% các trường hợp bị u não là động kinh và tăng áp lực trong sọ não.
– Những triệu chứng liên quan đến tính chất mô học của khối u cũng có sự khác biệt. Đối với những khối u ác tính như u nguyên bào thần kinh đệm thường có bệnh sử ngắn, bệnh cảnh tiến triển khá nhanh vì khối u thâm nhiễm và gây những rối loạn huyết động học tạo nên phù não mạch. Đối với những khối u lành tính, đặc biệt là u màng não thường tiến triển rất chậm trong nhiều năm, u có rất nhiều mạch máu tăng sinh.
– Những triệu chứng do vị trí của khối u tạo nên có biểu hiện khác nhau. Các khối u ở thùy trán tương đối khá phổ biến vì một lý do rất dễ hiểu là kích thước của thùy này lớn hơn so với các thùy khác. Thực tế nhờ tổng hợp các triệu chứng khu trú nên có thể định hướng một chẩn đoán u não định khu, có nghĩa là sơ bộ có thể xác định được vị trí của khối u trong hộp sọ và trong mô não.